Không nhiều người biết Mai Đoan là một nữ doanh nhân kinh doanh rượu vang có thâm niên ở Sài Gòn. Người ta biết đến chị như một người đam mê và ủng hộ nghệ thuật bởi những chương trình ca nhạc tối thứ 6 hàng tuần tại hầm rượu Tamaya - sân chơi do chị mở ra để ủng hộ các ca sĩ trẻ, hơn là một bà chủ đang điều hành công ty rượu vang kiêm phát triển hoạt động ở hầm rượu Tamaya, đồng thời quản lý Mai Đoan Collection. Nhưng trái ngược với vẻ bận rộn thường thấy ở các doanh nhân, Mai Đoan dễ khiến người ta lầm tưởng chị là một phụ nữ nhàn tản, như chính chị tự nhận: “Ít có ai kinh doanh mà mê chơi như tôi”…

Từng thất bại vì vội vàng
Điểm lại thành công trong quá trình kinh doanh, chị sẽ nhắc tới những dấu son nào?
Tôi lên Sài Gòn năm 16 tuổi, bắt đầu từ đó vừa học vừa làm, và tích lũy kinh nghiệm cũng như các mối quan hệ. Nhưng đến năm 2004, tôi mới thực sự có lợi nhuận và tích lũy lớn. Đó là thời điểm ngành xuất khẩu mây tre lá ở Việt Nam chưa phát triển. Sếp cũ của tôi ở tập đoàn Yamaha có nhu cầu về mặt hàng này, anh đặt hàng tôi. Cơ hội đến, tôi xoay xở, bôn ba đi tới những nơi sản xuất thủ công, gom hàng về và xuất qua một công ty khác. Thời điểm đó tích lũy cho tôi một số vốn kha khá. Sau này, đến năm 2007, khi công việc của chồng tôi ổn định, cũng hỗ trợ nhiều cho tôi trong việcphát triển sự nghiệp riêng.

Sau đó, vì lí do gì mà chị lại chuyển hướng kinh doanh rượu vang - lĩnh vực dường như thuộc về đàn ông nhiều hơn?
Cũng do chữ duyên thôi. Khi mới chập chững kinh doanh, tôi đã “dính” vào rượu nhẹ là Spy, làm chung với bạn bè. Sau này, những đối tác của tôi cũng kinh doanh những mặt hàng liên quan. Tôi chọn rượu vang vì những lý do rất phụ nữ, như vì sự tinh tế trong thưởng thức, hay mùi hương,… và tất nhiên là vì lợi nhuận thời điểm đó nữa (cười). Mặt khác, theo tâm linh thì mệnh của tôi rất hợp với nước, nếu là nước có chút men nhẹ nữa thì càng tuyệt vời. 10 năm qua, rượu vang không phải là mặt hàng duy nhất tôi kinh doanh nhưng luôn khiến tôi cảm thấy an tâm, và nghĩ rằng mình sẽ không bao giờ từ bỏ mặt hàng này.

Dẫu vậy, chị đã chọn thu hẹp thị trường kinh doanh rượu vang của mình và phát triển hầm rượu Tamaya?
Thực sự, sau khi kết hôn thời gian dành cho kinh doanh của tôi không được nguyên vẹn như xưa. Phần khác do yếu tố tuổi tác, và mong muốn bình ổn của phụ nữ, tôi không nhập khẩu trực tiếp nữa mà chuyển sang mua của công ty bạn. Thoạt nghe có vẻ như đã thu hẹp thị trường nhưng thực chất đó là những bước đi an toàn hơn, nhất là trong giai đoạn kinh tế khó khăn như hiện nay. Suốt 10 năm kinh doanh rượu vang, tôi đã luôn muốn có một nơi để khách hàng tới thử rượu, đồng thời là chốn gặp gỡ bạn bè cùng nhau thưởng thức rượu vang. Đó là lý do Tamaya ra đời. Nhưng nó phát triển hơn dự tính ban đầu, cùng lúc tôi quyết định đóng cửa công ty tổ chức event, nên tôi dành nhiều thời gian hơn cho Tamaya, vừa phát triển kinh doanh vừa thành “chốn hò hẹn” với bạn bè.

Cùng một lúc chị điều hành công ty rượu vang, quản lý các cửa hàng thời trang của mình, lại thêm cả công ty tổ chức event, chị có nghĩ mình tham việc? Và sự ôm đồm nhiều như thế thì khó mà tránh được thất bại?
Trong kinh doanh, người khác có thể tham việc, còn tôi thì tham chơi nhiều hơn. Mai Đoan Collection là cửa hàng mở ra để phục vụ sở thích thiết kế của tôi, sau này do quá bận rộn, nên tôi chuyển hướng sang kinh doanh hàng phụ kiện xách tay và các thiết kế của những nhà tạo mẫu trong nước. Các thiết kế trong nước có chất liệu tốt, kiểu dáng đẹp mà giá lại “mềm”, nên các cửa hàng tự thân sống rất tốt. Sự thật là tôi luôn đầy ắp các ý tưởng. Công ty tổ chức event ra đời và đóng cửa cũng vì thế. Sau khi thành lập, công ty thực hiện được vài dự án khá tốt. Sau một năm tôi như “ngủ quên trong chiến thắng”, say sưa với các ý tưởng phát triển kinh doanh khác, trong khi thực tế là tôi khi ấy còn quá trẻ và chưa sẵn sàng để mở rộng mạng lưới kinh doanh. Nhìn lại, thấy quyết định thành lập công ty con về truyền thông ấy quá hiếu thắng, và chưa đủ lực để quản lý nên tôi quyết định đóng cửa để bảo toàn nguồn vốn. Gọi đó là thất bại cũng đúng vì tôi đã quá vội vàng. Nhưng đó cũng là may mắn, bởi sau này khi có ý tưởng mới, tôi cân nhắc rất kỹ trước khi bắt tay vào làm.

Kết hôn, nữ doanh nhân bị hạn chế rất nhiều
Nghĩa là chị sẽ không còn “liều” nữa?
Thực ra bây giờ tôi lười lắm, chắc ít người làm kinh doanh mà lười như thế. Hiện tại tôi chỉ thích chơi với các con, nhưng hoàn cảnh không cho phép mình làm người phụ nữ của gia đình (cười). Việc kinh doanh, tôi giữ nhịp ở quy mô hiện tại, không mở rộng ra nữa, để cân bằng thời gian dành cho các con.

Dường như sau khi kết hôn, cơ hội của người phụ nữ bị hạn chế đi nhiều?
Đúng vậy, đặc biệt nếu phụ nữ kinh doanh thì còn bị hạn chế nhiều hơn. Trước khi có gia đình tôi có nhiều ý tưởng kinh doanh táo bạo lắm, nhưng bây giờ lại nghĩ có khi mình may mắn khi chưa kịp thực hiện hết. Sau khi kết hôn, tôi chọn phương pháp an toàn. Đó là kinh doanh nhỏ, rủi ro sẽ thấp. Cơ hội làm lại từ đầu không dễ như khi ta còn độc thân, bởi cuộc sống bây giờ còn có các con.

Thực lòng, chị có hối tiếc cho những dự định chưa kịp thực hiện của mình?
Không, tôi đã có cho mình hai thiên thần. Như thế là đủ để đánh đổi tất cả để ở cạnh chúng. Mặt khác, sau những vẫy vùng tuổi trẻ, khi những khát vọng làm giàu không còn mãnh liệt, tôi hướng về những điều bình an cho bản thân và cho con.

Chị không nghĩ mình còn quá trẻ khi tính chuyện “lùi bước” để giữ an toàn trong kinh doanh sao?
Tôi không nghĩ vậy. Đi chậm lại, bước sẽ chắc chắn hơn. Mặt khác, hiện tại tôi một mình nuôi hai con nhỏ, cần giữ việc kinh doanh ở quy mô có thể kiểm soát được, như thế mới có thể cân bằng về thời gian.

Không giữ được cho mình cuộc sống hôn nhân hạnh phúc, chị có nghĩ lỗi tại mình vì quá bận rộn kinh doanh?
Tôi thuộc tuýp người khi đã hết thì không mổ xẻ vấn đề nữa, như thế chỉ làm đau chính mình.
Ngày trước, tôi cũng từng dằn vặt bản thân khi hôn nhân tan vỡ. Nhưng cuộc sống gia đình bị ảnh hưởng bởi nhiều cá thể. Công việc của chồng tôi khiến anh thường xuyên đi công tác xa, mỗi năm có thể đi vài tháng là ít. Nhưng điều kiện khách quan về công việc không thể là lý do biện hộ. Chính yếu là do hai chúng tôi đã không thể cứu vãn được hạnh phúc của mình. Hiện tại trong tâm trí tôi chỉ có các con, và dành thời gian để bù đắp cho chúng.

Nhưng sự thật, thời gian là thứ chị có ít hơn so với các bà mẹ khác, bởi chị quá bận bịu với kinh doanh. Chị sẽ khắc phục điều đó bằng cách nào?
Tôi có những nguyên tắc riêng khi sử dụng thời gian, đôi khi là rất nuông chiều bản thân, tách mình hoàn toàn khỏi công việc để chơi với con. Nhiều khi tôi sẵn sàng dời cuộc họp lại, để đi đón con đúng giờ và đưa con đi chơi. Mặt khác, hai đứa nhỏ có thời gian biểu riêng, và được rèn tính tự lập từ nhỏ nên các cháu khá ngoan và biết thương mẹ.

Bài: THƯƠNG NGUYỄN
Ảnh: ĐẠI NGÔ